Ticari Arabuluculuk
Şirketler ve ticari işletmeler arasındaki uyuşmazlıkların, ticari sırları ifşa etmeden, piyasa itibarını koruyarak ve en önemlisi yıllarca süren mahkeme masraflarına katlanmadan çözülmesini sağlayan Ticari Arabuluculuk, iş dünyasının en prestijli ve stratejik çözüm yöntemidir.
Türkiye’de 1 Ocak 2019 itibarıyla yürürlüğe giren yasa doğrultusunda, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat taleplerinde arabulucuya başvurmak bir dava şartı (zorunluluk) haline getirilmiştir.
Ticari Arabuluculuk’un kapsamı, işleyişi ve şirketlere sağladığı benzersiz avantajlar şu şekildedir:
Hangi Konular Ticari Arabuluculuk Kapsamına Girer?
Türk Ticaret Kanunu’na göre ticari işletmeleri ilgilendiren ve nakdi (parasal) karşılığı olan neredeyse tüm uyuşmazlıklar bu masada çözülebilir:
-
Ticari Alacaklar ve Faturalar: Ödenmeyen fatura bedelleri, cari hesap uyuşmazlıkları ve mal/hizmet tesliminden doğan borçlar.
-
Sözleşme İhlalleri: Bayilik, distribütörlük, franchise, lojistik ve tedarik sözleşmelerinden kaynaklanan ceza şartları ve tazminat talepleri.
-
Şirket Ortakları Arasındaki Anlaşmazlıklar: Şirket içi ortaklık uyuşmazlıkları, hisse devirleri ve kâr payı dağıtımı sorunları.
-
Kira ve Gayrimenkul Uyuşmazlıkları: Ticari işletmelerin ve fabrikaların iş yeri kira sözleşmeleri, tahliye süreçleri ve mülkiyet anlaşmazlıkları.
-
Fikri ve Sınai Mülkiyet: Marka, patent, endüstriyel tasarım ihlalleri, telif hakları ve haksız rekabetten doğan maddi-manevi tazminat talepleri.
-
Kredi ve Finans: Bankalar, finans kuruluşları veya faktoring şirketleri ile yaşanan kredi ve borç yapılandırma uyuşmazlıkları.
Süreç Nasıl İşler? (Şirketler İçin Zaman Yönetimi)
Hızlı Başvuru: Adliyelerdeki bürolardan ya da doğrudan uzman bir ticari arabuluculuk merkezinden süreç başlatılır. Şirketler adlarına imza atmaya yetkili temsilcileri (veya vekaletnameli avukatları) aracılığıyla masada yer alırlar.
-
-
Kısa Yasal Süre: Ticari arabuluculuk başvurudan itibaren 6 hafta içinde sonuçlandırılmak zorundadır. Karmaşık ticari dosyalarda arabulucu bu süreyi en fazla 2 hafta daha uzatabilir. Yani en zorlu ticari kriz bile en geç 8 haftada çözüme kavuşur.
-
İlam Niteliğinde Sonuç: Görüşmeler sonunda tarafların mutabık kaldığı maddelerle imzalanan “Son Anlaşma Tutanağı”, mahkeme kararı (ilam) hükmündedir. Taraflardan biri cayarsa, doğrudan icra takibine konulabilir.
-
Şirketler ve Ticari İşletmeler İçin Avantajları Nelerdir?
Likidite ve Nakit Akışı Yönetimi: Ticari davalar istinaf ve Yargıtay süreçleriyle birlikte 3 ila 5 yıl sürebilmektedir. Bu durum şirketin sermayesinin yıllarca bloke kalması demektir. Arabuluculuk ise nakde sıkışan piyasa koşullarında haftalar içinde tahsilat imkanı sunar.
-
-
-
Mutlak Ticari Gizlilik (Sırların Korunması): Mahkeme duruşmaları ve kayıtları herkese açıktır; bu da şirketlerin finansal krizlerini, üretim sırlarını ya da müşteri portföylerini riske atar. Arabuluculuk masası ise yasal olarak tamamen gizlidir. Burada konuşulan hiçbir şey rakipler veya üçüncü şahıslar tarafından öğrenilemez.
-
Ticari İlişkilerin ve Network’ün Devamlılığı: Mahkemede taraflar “davacı ve davalı” olarak keskinleşir ve ticari ilişkiler tamamen kopar. Arabuluculuk ise esnek bir müzakere ortamı sunduğu için şirketlerin gelecekte de birlikte ticaret yapabilmesini, tedarik zincirinin bozulmamasını sağlar.
-
Sıfır Mahkeme Risk ve Masrafı: Harçlar, teminat mektubu masrafları, yüksek bilirkişi ve keşif ücretleri ödenmez. Ayrıca mahkemenin ne karar vereceği (riski) yerine, şirketler masada kendi onayladıkları rakam ve şartlarla el sıkışırlar.
-
Esnek Ödeme Protokolleri: Mahkeme sadece düz bir rakama ve peşin ödemeye hükmeder. Arabuluculuk masasında ise şirketler kendi aralarında barter (mal takası), uzun vadeli çek/senet, hisse devri veya taşınmaz devri gibi ticaretin ruhuna uygun yaratıcı ödeme planları yapabilirler.
-
-
